Page 23 - CPG endometrial cancer
P. 23
18
แนวทางการตรวจคัดกรอง วินจิ ฉยั และรกั ษาโรคมะเร็งเยอ่ื บุโพรงมดลูก
บทท่ี 5. พยาธิวิทยาและลกั ษณะทางชวี โมเลกุลของมะเรง็ เยอ่ื บุโพรงมดลกู
ลักษณะทางพยาธิสภาพของมะเร็งในเยื่อบโุ พรงมดลูกทีเ่ ป็นปัจจัยการพยากรณโ์ รคทีส่ ำคัญ ได้แก่
ขนาดของกอ้ นมะเรง็ ชนิดทางพยาธิวทิ ยา เกรดของมะเรง็ การลกุ ลามเข้ากล้ามเน้อื มดลกู การลกุ ลามรวมทั้ง
จำนวนท่ีลกุ ลามเข้าหลอดเลือดหลอดนำ้ เหลอื งและการแพร่กระจายไปต่อมนำ้ เหลือง
ลกั ษณะทางพยาธิสภาพจากการดูดว้ ยตาเปล่า
การบันทึกข้อมูลจากการดูด้วยตาเปล่าเป็นสิ่งสำคัญเพื่อให้เกิดความต่อเนื่องในการศึกษาทาง
พยาธิวิทยา โดยแพทย์ผู้ผ่าตดั ควรประเมินในห้องผ่าตดั บันทึกรายละเอยี ดในใบบนั ทึกการผา่ ตดั (operative
note) และใบส่งตรวจทางพยาธิวิทยา (pathology request) รายละเอียดเหล่านี้จะส่งเสริมให้พยาธิแพทย์
ดำเนินการตรวจทางจุลพยาธิวิทยาได้อย่างเหมาะสมต่อไป นอกจากนี้ การผ่าเปิดมดลูกและก้อนมะเร็งอย่าง
เหมาะสม ก่อนนำลงแช่ในนำ้ ยาฟอร์มาลนี เพื่อให้เกิดการตรงึ สภาพเนื้อเย่ือ (fixation) อยา่ งเพียงพอและทั่วถึง
มีความสำคัญมากในการรักษาสภาพชิ้นเนื้อไม่ให้เน่าตาย ซึ่งจะส่งผลกระทบต่อการประเมินลักษณะทาง
จลุ พยาธิวิทยา โดยเฉพาะ LVSI รวมถงึ ผลกระทบตอ่ ผลการตรวจพิเศษ เชน่ IHC และการตรวจทางชีวโมเลกลุ
ประเด็นต่าง ๆ ที่เป็นข้อพิจารณาในการตรวจพยาธิสภาพด้วยตาเปล่าของมดลูกที่ตัดออกมา ได้แก่
ตำแหน่งที่เป็นต้นกำเนิดของรอยโรค ตำแหน่ง ขนาดและลักษณะของก้อนมะเร็ง และการลุกลามเข้าสู่ผนัง
กล้ามเนื้อมดลูก ดังบรรยายในตารางที่ 1.(1-3) ทั้งนี้ก้อนมะเร็งควรได้รับการตัดตัวอย่างชิ้นเนื้อเพื่อตรวจทาง
จุลพยาธวิ ิทยาอย่างเพยี งพอ (อย่างนอ้ ย 1 section ต่อขนาดมะเรง็ 1 ซม.)(4)
ตารางที่ 1. ประเดน็ ท่ีควรพิจารณาในการตรวจพยาธสิ ภาพด้วยตาเปลา่ ของมดลกู ที่ตัดออกมา(1)
ประเดน็ พิจารณา เหตุผล
1. ตำแหนง่ ท่ีเปน็ ตน้ กำเนดิ ของ มะเร็งเยื่อบุโพรงมดลูกอาจพบได้พร้อมกับมะเร็งหรือเนื้องอกในตำแหน่ง
รอยโรค อวยั วะอื่น เช่น ทอ่ นำไข่ รังไข่ ซ่ึงกำเนดิ จาก mullerian tract เช่นเดียวกัน(4,5)
ทำให้ตอ้ งพจิ ารณาวินิจฉัยแยกโรคระหว่างมะเร็งหรือเนื้องอกท่ีเกิดข้นึ พร้อมกัน
และมะเร็งแพร่กระจายจากเยื่อบุโพรงมดลูกไปสู่อวัยวะอื่น การจำแนกต้น
กำเนิดของรอยโรคจะมีผลต่อการแบ่งระยะของโรคตาม FIGO 2023
2. ตำแหนง่ ของมะเร็ง มะเร็งส่วนใหญ่เกิดที่ส่วนบนของมดลูก (fundus) แต่ร้อยละ 3-6 อาจเกิดที่
ส่วนล่าง (lower uterine segment) โดยเฉพาะในผู้ป่วยอายุน้อยกว่า 50 ปี
มีมะเรง็ เกรดสูงหรอื มคี วามสัมพันธก์ ับภาวะ Lynch syndrome มักจะลกุ ลาม
เข้าผนังของมดลูกได้มากกว่ามะเร็งทตี่ ำแหน่งอ่ืนๆ(6)
