Page 51 - แผนการป้องกันและควบคุมโรคมะเร็งแห่งชาติ 67-75
P. 51
จากการเริ่มดำเนินโครงการตั้งแต่มิถุนายน พ.ศ. 2561 พบว่าประชาชนได้รับการตรวจคัดกรองไปแล้วจำนวน
4,681,984 คน และในปี พ.ศ. 2567 นี้มปี ระชากรกลุ่มเปา้ หมายอายุ 50 - 70 ปี จำนวน 1,611,057 คน
อย่างไรก็ตามปัจจุบันยังพบอุปสรรคสำคัญ คือ ผู้ที่มีผลการคัดกรองผิดปกติได้รับการส่องกล้องเพียง
รอ้ ยละ 40 และมรี ะยะเวลาในการรอคอยการส่องกล้องนานมาก เนอ่ื งจากในโรงพยาบาลจงั หวัดมีจำนวนผู้ป่วยรอ
ควิ การส่องกล้องจำนวนมาก โรงพยาบาลชุมชนหลายแห่งมีกล้องส่องลำไสไ้ มเ่ พียงพอ และบางโรงพยาบาลไม่มีชุด
กล้องส่องตรวจลำไส้ ขณะที่ผู้เกี่ยวข้องทุกภาคส่วนกำลังเร่งช่วยกันแก้ปัญหาโดยเฉพาะการทำงานร่วมกันกับ
Service Plan (one day surgery)
3. มะเรง็ เตา้ นม
มะเร็งเต้านมเป็นมะเร็งที่พบมากเป็นอันดับ 1 ในผู้หญิงไทย และมีแนวโน้มของอุบัติการณ์ที่สูงขึ้น
ต่อเนื่องทุกปี ประเทศไทยมีการรณรงค์ให้ผู้หญิงไทยตรวจเต้านมด้วยตนเองมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2542 ต่อมาใน
ปี พ.ศ. 2556 ได้มีการจัดทำข้อเสนอแนะการตรวจคัดกรองมะเร็งเต้านมที่เหมาะสมสำหรับประเทศไทย เพื่อให้
บุคลากรทางการแพทย์มีแนวทางการปฏิบัติที่ชัดเจนยิ่งขึ้น โดยหวังว่าแนวทางนี้จะสามารถตรวจค้นหามะเร็งใน
ระยะเริม่ แรกได้มากขึน้ และช่วยลดอัตราการตายจากมะเร็งเต้านมได้
การตรวจคัดกรองมะเร็งเต้านมนั้นสามารถทำได้หลายวิธี ได้แก่ การตรวจเต้านมด้วยตนเอง (breast
self-examination: BSE) การตรวจเต้านมโดยแพทย์หรอื บุคลากรทางการแพทย์ (clinical breast examination:
CBE) และการตรวจด้วยเครื่องถ่ายภาพรังสีเต้านม (mammography: MM) ซึ่งแนวทางการคัดกรองที่มีหลักฐาน
ยืนยันว่าสามารถลดอัตราการตายจากมะเร็งเต้านมได้ คือวิธีการตรวจด้วยเครื่องแมมโมแกรม แต่ด้วยข้อจำกัดใน
เรื่องของการใช้เครื่องแมมโมแกรมของประเทศทำให้การตรวจคัดกรองมะเร็งเต้านมด้วยตัวเองหรือการตรวจ
เต้านมโดยแพทย์ยังมีความจำเป็นต่อผู้หญิงไทยซึ่งส่งผลในด้านความตระหนักถึงความสำคัญของการคัดกรองโรค
ตลอดจนสามารถสงั เกตอาการของมะเร็งเตา้ นมได้ ดงั น้นั จึงมกี ารดำเนินการจัดฝึกอบรมให้ความรู้ความเข้าใจอย่าง
ถูกต้องในด้านการคัดกรองโรคต่อประชาชนและบุคลากรทางการแพทย์อย่างสม่ำเสมอ ซึ่งการคลำเต้านมนี้จะ
สามารถทำใหต้ รวจพบมะเร็งระยะตน้ ได้
ในปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 กระทรวงสาธารณสุขและ สปสช. ได้ประกาศชุดสิทธิประโยชน์ เร่ืองการ
ตรวจยีน BRCA1/BRCA2 ในผู้ป่วยมะเร็งเต้านมและญาติสายตรงที่มีประวัติครอบครัวตรวจยีนกลายพันธุ์ โดยมี
ข้อบ่งช้กี ารสัง่ ตรวจยีนท้งั 2 ชนิดตามขอ้ เสนอแนะของกรรมการ ดงั นี้
1. ผู้ป่วยท่ไี ดร้ ับการวินิจฉัยโรคมะเรง็ เต้านมเมื่ออายไุ มเ่ กิน 45 ปี
2. ผปู้ ว่ ยที่ไดร้ ับการวนิ ิจฉัยโรคมะเรง็ เตา้ นมทอี่ ายุ 46 - 50 ปี ร่วมกบั ข้อใดขอ้ หน่ึง ดงั นี้
แผนการป้องกันและควบคมุ โรคมะเร็งแหง่ ชาติ พ.ศ. 2567 – 2575 43
